چرا هوش مصنوعی اپل در ابتدای راه شکست خورد؛ مدیران سنتی و تعهد به حریم خصوصی

اپل شهریورماه سال گذشته از سری آیفون 16 رونمایی کرد و وعده داد که مدل‌های جدیدش «به طور اختصاصی برای هوش مصنوعی اپل طراحی شده‌اند». اما این ادعا چندان دقیق نبود و به گفته‌ی کارکنان همان شرکت، ناکامی کامل اپل در زمینه‌ی هوش مصنوعی، روندی تدریجی و حاصل سال‌ها بی‌توجهی بوده است.

عوامل شکست هوش مصنوعی اپل چه بود؟

برای روشن شدن موضوع، باید گفت که هوش مصنوعی اپل حتی در زمان عرضه‌ی سری آیفون 16 نیز آماده نبود. زمانی که سرانجام این قابلیت به سیستم عامل iOS راه یافت، تنها شامل تعداد بسیار محدودی از ویژگی‌های وعده داده شده بود. اپل به آهستگی در حال انتشار قابلیت‌های بیشتری است که در ابتدا به نمایش گذاشته بود، اما مهم‌ترین ابزار که دستیار بازطراحی‌شده سیری است همچنان غایب است.

عوامل گوناگونی در این شکست نقش داشتند، اما دو عامل برجسته‌تر هستند: مدیران اجرایی شرکت و تعهد این کمپانی به حفظ حریم خصوصی کاربران.

عدم درک پتانسیل هوش مصنوعی توسط مدیران اپل

پیدایش هوش مصنوعی صرفاً به دلیل محبوبیت ناگهانی چت‌بات ChatGPT شرکت OpenAI در چند سال اخیر نبود. شرکت‌های بزرگ دیگری مانند گوگل، متا و آمازون سال‌ها برای به کمال رساندن هوش مصنوعی تلاش کرده بودند، زیرا همگی به این درک رسیده بودند که این فناوری در آینده‌ی نزدیک به جنبه‌ای حیاتی از محاسبات تبدیل خواهد شد.

با این حال، مدیران اپل ظاهراً متوجه هیاهوی پیرامون این فناوری نشدند. به گفته‌ی یکی از کارمندان، کریگ فدریگی، معاون ارشد مهندسی نرم‌افزار اپل، تصور نمی‌کرد که هوش مصنوعی روزی به موضوع مهمی بدل شود. فدریگی همچنان در سرمایه‌گذاری روی هوش مصنوعی تردید داشت. تاسف‌بارتر اینکه چندین مدیر ارشد دیگر بیش از یک دهه پیش پتانسیل هوش مصنوعی را تشخیص داده بودند، اما زمانی که تلاش کردند فدریگی را متقاعد کنند، او توجهی نکرد. سایر مدیران هم‌سطح فدریگی نیز نسبت به آینده‌ی هوش مصنوعی دیدگاه‌های مرددی داشتند.

زمانی که OpenAI دسترسی به ChatGPT را برای عموم فراهم کرد، اپل کاملاً غافلگیر شد. مدل‌های زبانی بزرگ (LLM) که زیربنای هوش مصنوعی مدرن هستند، برای اپل به طور ناگهانی و غیرمنتظره پدیدار شدند. هنگامی که کریگ فدریگی از ChatGPT برای نوشتن کدهایی در یک پروژه‌ی شخصی استفاده کرد، سرانجام متوجه توانایی‌های بالقوه‌ی هوش مصنوعی شد. متاسفانه، برای جبران عقب‌ماندگی از رقبا دیگر خیلی دیر شده بود.

تعهد اپل به حریم خصوصی کاربران

اپل در زمینه‌ی حریم خصوصی داده‌های کاربران خود بسیار سختگیرانه عمل می‌کند. به گفته‌ی افراد شاغل در این شرکت، همین امر منجر به کاهش چشمگیر سرعت آموزش مدل‌های هوش مصنوعی آن شده است. در حالی که OpenAI برای جمع‌آوری داده‌ها، وب و گفتگوهای ChatGPT را مورد بررسی قرار می‌دهد، اپل از آموزش هوش مصنوعی خود بر اساس داده‌های کاربران آیفون و مک اجتناب می‌کند. علاوه بر این، اپل به وب‌سایت‌ها اجازه می‌دهد تا به سادگی از فهرست منابعی که خزنده وب آن می‌تواند برای جمع‌آوری داده‌ها بررسی کند، خارج شوند.

این موضوع نشان می‌دهد که حتی پس از آنکه اپل شروع به تخصیص منابع قابل توجهی به تحقیقات هوش مصنوعی کرد، همچنان از رقبای خود عقب مانده است. اپل در حال حاضر هزاران تحلیلگر در کشورهای مختلف دارد که خروجی‌های هوش مصنوعی آن را از نظر دقت بررسی می‌کنند. این شرکت همچنین در حال کار بر روی یک دستیار دیجیتال کاملاً جداگانه با نام LLM Siri است که قصد دارد هر زمان که آماده شد، جایگزین سیری فعلی شود.

جان جیاناندریا، که پیش از پیوستن به اپل در سال 2018 در گروه‌های هوش مصنوعی گوگل فعالیت می‌کرد، اخیراً از نظارت بر توسعه‌ی محصول کنار گذاشته شده است. جیاناندریا معتقد است که اپل با هیچ تهدیدی از جانب سایر رقبای هوش مصنوعی مواجه نیست. تیم کوک که وسواس زیادی در زمینه‌ی توسعه‌ی هوش مصنوعی دارد، اعتماد خود را به توانایی جیاناندریا در ارائه‌ی نتایج از دست داده است.

کریگ فدریگی نیز مسئولیت‌های بیشتری در قبال تحقیق و توسعه‌ی هوش مصنوعی اپل در آینده بر عهده گرفته است. به نظر می‌رسد او تا حدودی خود را مسئول تمام این اتفاقات می‌داند. مدیران اپل نیز اخیراً اعلام کرده‌اند که مسئولیت شخصی شکست هوش مصنوعی اپل را می‌پذیرند.

آیفون به جمینای و سایر مدل‌های هوش مصنوعی چشم دوخته است

در حال حاضر، اپل با شتاب در تلاش است تا هر چه بیشتر از ویژگی‌های هوش مصنوعی وعده داده شده‌ی خود را به دستگاه‌هایش بیاورد. در همین راستا، این شرکت در حال حاضر با گوگل در حال مذاکره است تا مدل هوش مصنوعی پیشرفته‌ی خود، جمینای، را به آیفون بیاورد. این رویکردی مشابه آن چیزی است که سامسونگ برای سری گلکسی S25 و گوگل برای سری پیکسل 9 اتخاذ کرده‌اند. همچنین گزارش شده است که اپل قصد دارد مدل‌های هوش مصنوعی دیگری مانند Perplexity را نیز در اکوسیستم خود ادغام کند. این امر به کاربران این امکان را می‌دهد تا مدل هوش مصنوعی مورد نظر خود را در دستگاه اپل خود انتخاب کنند.

ناکامی اپل در زمینه‌ی هوش مصنوعی نمونه‌ی آشکاری از این واقعیت است که عدم سرمایه‌گذاری زودهنگام در آینده، آن آینده را از نظر مالی به مراتب سنگین‌تر خواهد کرد. این موضوع همچنین نحوه‌ی رویکرد اپل به آینده را تغییر داده است. کارکنان مدعی هستند که اپل از این پس بسیار محتاط‌تر عمل خواهد کرد و تنها چند ماه پیش از عرضه‌ی قطعی، ویژگی‌ها را اعلام می‌کند. به همین دلیل است که کنفرانس جهانی توسعه‌دهندگان (WWDC) امسال احتمالاً بسیار کم‌هیجان‌تر از سال‌های قبل خواهد بود.