شرکت OpenAI از GPT-5.6 در سه مدل Sol ،Terra و Luna رونمایی کرد

کمتر از 24 ساعت پس از انتشار گزارش‌هایی مبنی بر اینکه شرکت OpenAI به درخواست دولت ترامپ عرضه مدل جدید خود را به‌صورت مرحله‌ای انجام خواهد داد، این شرکت به‌طور رسمی از GPT-5.6 رونمایی کرد.

این شرکت روز جمعه نسخه پیش‌نمایش محدود (Limited Preview) از خانواده مدل‌های GPT-5.6 را معرفی کرده که شامل سه مدل مختلف است:

• GPT-5.6 Sol: مدل پرچم‌دار این خانواده
• GPT-5.6 Terra: مدلی میان‌رده که برای «پردازش‌های حجیم» طراحی شده است
• GPT-5.6 Luna: مدلی سریع و مقرون‌به‌صرفه برای استفاده‌های روزمره

اگرچه Sol قدرتمندترین مدل OpenAI محسوب می‌شود، اما دولت ترامپ عرضه هر سه مدل را محدود کرده است. OpenAI اعلام کرده که نسخه پیش‌نمایش تنها در اختیار شرکایی قرار می‌گیرد که «اطلاعات مربوط به مشارکت آن‌ها با دولت به اشتراک گذاشته شده است.»

GPT-5.6 Sol؛ قدرتمندترین مدل تاریخ OpenAI

OpenAI می‌گوید GPT-5.6 Sol پیشرفته‌ترین مدل این شرکت تا به امروز است و قابلیت‌های عامل‌محور (Agentic) آن در حوزه‌های برنامه‌نویسی، زیست‌شناسی و امنیت سایبری به‌طور قابل توجهی ارتقا یافته است.

مدل Sol دو حالت جدید را نیز معرفی می‌کند:

• Max Mode برای استدلال عمیق‌تر و حل مسائل پیچیده
• Ultra Mode که با استفاده از چند عامل هوش مصنوعی هماهنگ (Subagents)، وظایف بسیار پیچیده را انجام می‌دهد؛ قابلیتی که البته می‌تواند مصرف توکن را به شکل چشمگیری افزایش دهد.

معرفی حالت Ultra یادآور پروژه OpenClaw است و شاید نشانه‌ای از تأثیر فعالیت‌های پیتر اشتاینبرگر (Peter Steinberger)، خالق OpenClaw، پس از پیوستن به OpenAI باشد.

عملکرد بهتر در برنامه‌نویسی و مصرف کمتر توکن

به گفته این شرکت، GPT-5.6 در چندین بنچمارک عملکرد بسیار خوبی از خود نشان داده است. این شرکت ادعا می‌کند که Sol در جریان‌های کاری مرتبط با کدنویسی اندکی بهتر از مدل Claude Mythos 5 شرکت انتروپیک عمل می‌کند؛ مدلی که دولت ترامپ نیز در همین ماه عملاً عرضه آن را محدود کرده است.

OpenAI همچنین اعلام کرده که GPT-5.6 Sol از نظر عملکرد با نسخه پیش‌نمایش Mythos رقابت می‌کند، اما برای تولید پاسخ‌ها تنها به یک‌سوم تعداد توکن‌های خروجی نیاز دارد.

تمرکز ویژه بر امنیت و مقاومت در برابر Jailbreak

OpenAI برای رفع نگرانی‌ها درباره ایمنی مدل‌های جدید خود اعلام کرده است که Sol از قدرتمندترین سامانه امنیتی تاریخ این شرکت بهره می‌برد.

به گفته این شرکت، مدل جدید در برابر حملات خصمانه (Adversarial Attacks) به‌شدت مقاوم شده و به‌طور هدفمند برای اولویت دادن به فعالیت‌های دفاعی در حوزه امنیت سایبری و نه ارائه راهکارهای تهاجمی، بهینه‌سازی شده است،

به بیان دیگر، GPT-5.6 Sol به گونه‌ای طراحی شده که شکستن محدودیت‌های امنیتی (Jailbreak) آن بسیار دشوار باشد و در عین حال، به کاربران کمک کند روش‌های دفاع در برابر حملات سایبری را بیاموزند، نه اینکه نحوه نفوذ به سیستم‌ها را آموزش دهد.

گاردریل‌های امنیتی در هسته مدل قرار گرفته‌اند

اوپن‌ای‌آی همچنین تأکید کرده که سازوکارهای ایمنی (Safety Guardrails) مستقیماً در رفتار هسته اصلی مدل پیاده‌سازی شده‌اند و برخلاف برخی رقبا، به یک فیلتر جداگانه متکی نیستند.

به نظر می‌رسد این شرکت قصد دارد از مشکلی که اخیراً برای مدل Fable 5 شرکت انتروپیک رخ داد، جلوگیری کند. در مدت کوتاهی که این مدل در دسترس بود، هر زمان طبقه‌بندهای آن موضوعی پرریسک مانند امنیت سایبری، زیست‌شناسی یا شیمی را تشخیص می‌دادند، به جای پاسخ‌گویی یا صرفاً مسدود کردن درخواست، آن را به یک مدل قدیمی‌تر ارجاع می‌دادند.

این روند بیش از حد محافظه‌کارانه و انتقال نامحسوس درخواست‌ها به مدل‌های قدیمی، باعث ایجاد تعداد زیادی تشخیص اشتباه (False Positive) و نارضایتی کاربران شد.

زمان عرضه عمومی و قیمت GPT-5.6

در حال حاضر، خانواده GPT-5.6 تنها در اختیار گروه محدودی از شرکای منتخب قرار گرفته است، اما OpenAI اعلام کرده که قصد دارد به‌زودی این مدل‌ها را از طریق ChatGPT، Codex و همچنین API در اختیار کاربران بیشتری قرار دهد.

قیمت‌گذاری این مدل‌ها به شرح زیر است:

• GPT-5.6 Sol: هر یک میلیون توکن ورودی 5 دلار و هر یک میلیون توکن خروجی 30 دلار
• GPT-5.6 Terra: با نصف قیمت Sol عرضه می‌شود.
• GPT-5.6 Luna: هر یک میلیون توکن ورودی 1 دلار و هر یک میلیون توکن خروجی 6 دلار هزینه دارد.

OpenAI همچنین اعلام کرده که سیستم Prompt Caching را بهبود داده است تا اجرای درخواست‌های تکراری با هزینه کمتر و پیش‌بینی‌پذیری بیشتری انجام شود.